“Pandemiya və 2-ci Qarabağ müharibəsinin Azərbaycanın kapital bazarlarına təsiri  bir o qədər də müşahidə edilmir”.

Bunu Marja-ya  “Unicapital İnvestisiya Şirkəti” ASC-nin Araşdırmalar və İnvestisiya məsləhəti şöbəsinin müdiri Seymur İbadov bildirib.

O qeyd edib ki, xüsusilə bu təsirlər daxili bazarda hiss olunmur:

“Bunun bəzi səbəbləri var. İlkin səbəb olaraq izafi likvidliyi göstərə bilərik. Belə ki, banklarda və investorlarda mövcud olan sərbəst vəsaitlərin çoxluğu Maliyə Nazirliyinin hərraclarında tələbin çox olmasına rəğmən təklif olunan az miqdar qarşılığında faizlərin bir o qədər yüksəlməməsinə səbəb olur. Maliyyə Nazirliyinin baş tutmüş son hərracları isə investorlar arasında bu növ istiqrazlara tələbin böyük olduğunu göstərir. Maliyyə Nazirliyi investorlar tərəfindən təklif olunan faiz gəlirlərinin onun üçün məqbul hesab etdiyi halda planlaşdırılan həcmdən daha çox yerləşdirmə etməklə investorların ehtiyaclarını təmin edir. Təqdim olunan gəlirlik faizi onu qane etmədikdə isə əvvəlcədən qeyd olunan bütün məbləği yerləşdirmədən, ancaq onu qane edən gəlirlilik səviyyəsinə uyğun məbləğə bərabər vəsaitləri yerləşdirir. Həmçinin biz  daha uzunmüddətli yerləşdirilməsi nəzərdə tutulan vəsaitlərin daha qısa müddətli yerləşdirmələr ilə əvəz olunmasının şahidi oluruq. Qeyd edək ki, 5 illik Maliyyə Nazirliyinin istiqrazları bu il ərzində fevralda yerləşdirildikdən sonra uzun müddət fasilə verildikdən sonra bir də sentyabr ayının əvvəli yerləşdirilib. Maliyyə Nazirliyi hərraclarda yerləşdirilmiş istiqrazlar üzrə gəlirlik faizlərinin noyabr ayında əvvəlki aylarla müqayisə də kəskin azalmasına nail olub.  

Maraq doğuran səbəblərdən biri Azərbaycan hökumətinin xarici bazar üçün buraxdığı avrobondlarının gəlirliliyinin dəyişməsindəki trenddir. Ümumiyyətlə bu cür istiqrazlar içərisində ən aktiv və likvid olanı  qaytarılma müddəti 2024-cü ilin mart ayına təsadüf edən və ümumi buraxılış həcmi 1,25 milyard ABŞ dolları olan istiqrazdır. Faiz gəliri 4,75% olmasına baxmayaraq müharibə başlamamışdan öncə 2%-2,7% gəlirllik aralığında təklif olunan bu istiqrazların gəlirliliyi mövcud müharibə şəraitində bir o qədər dəyişməyib. Müharibənin ilk günlərində nisbətən qiymətin düşməsi müşahidə olunsa da sonradan qiymət müharibə başladığı gündəki səviyyədən də yuxarı qalxıb. Belə ki, Bloomberg platformasındakı məlumat əsasında bu istiqarzlar 16 noyabr tarixinə 1,7%-1,9% indikativ gəlirlilik intervalında təqdim olunub. Bu xarici investorların Azərbaycan hökumətinin istiqrazlarına olan güvəninin göstəricisidir. Belə ki, əsasən müharibə kimi qeyri- müəyyənlik olan halda  xarici investorlar əllərində olan istiqrazları satmaqla onun gəlirlilik faizini qaldıra bilərlər, amma bu istiqrazlar üçün artan tələb qarşılığında təklif olunan gəlirliliyin düşməsi  xarici investorların Azərbaycan dövlətinə inamının bir göstəricisidir.

Qeyd edim ki, qeyd olunan istiqrazın gəlirliliyi ilə neftin qiyməti arasında son zamanlar çox güclü asılılıq mövcud olsa da, belə ki, neftin qiymətinin kəskin düşdüyü dönəmlərdə bu istiqrazların gəlirlliyi kəskin artsa da, biz bu artımı müharibə şəraitində müşahidə edə bilmədik”.